Actueel

Van Gogh komt thuis

Categorie: Locaties   maandag 19 december 2016 10:28

Zundert – Na ruim een halve eeuw is er weer een echte Van Gogh te zien in Zundert. Van 21 december 2016 t/m 29 januari 2017 exposeert het Vincent van GoghHuis het schilderij De Nieuwe Kerk en oude huizen in Den Haag (1883). Het werk, dat een speciale Kerstgedachte uitdraagt,  wordt in bruikleen gegeven door Kunstgalerij Albricht uit Oosterbeek.

Het museum in Zundert is verguld met deze gelegenheid. De laatste keer dat er originele werken van Van Gogh te zien waren in zijn geboortedorp was in 1964, ter gelegenheid van de onthulling van het Van Gogh monument van Ossip Zadkine. Toen werd er, evenals in zijn 100ste geboortejaar 1953, een expositie gehouden met bruiklenen van de familie Van Gogh. Dat behoort al lang niet meer tot de mogelijkheden. Toch is het een gekoesterde
wens om in het museum dat in 2008 werd opgericht op zijn geboortegrond van tijd tot tijd een werk van Van Gogh te tonen. Dankzij de bruikleen van Kunstgalerij Albricht dient zich nu voor het eerst deze mogelijkheid aan.

Bob Albricht kocht het schilderij onlangs uit de nalatenschap van een particuliere  verzamelaar in Frankrijk. Het is een vroeg schilderij uit Van Goghs Haagse periode met op de voorgrond een rij arbeidershuisjes. Daarachter is de Nieuwe Kerk afgebeeld.

 De Nieuwe Kerk en oude huizen in Den Haag, 1883

Kerstmis
Voor Van Gogh moet deze oude protestantse kerk een bijzondere betekenis hebben gehad. Vincent was immers de zoon van een dominee en zelf ook zeer gelovig. Ongetwijfeld heeft hij tijdens zijn verblijf in Den Haag diensten bijgewoond in deze kerk en koos hij er niet toevallig voor dit gebouw af te beelden. Het stond symbool voor de wereld van zijn vader. Door de combinatie van het motief van het huis van God met daarvoor de onderkomens van eenvoudige mensen, waarmee Van Gogh zeer begaan was, gaf hij uitdrukking aan zijn sociale bewogenheid in het licht van het geloof van zijn vader. Het schilderij is daardoor veel meer dan een louter topografische weergave. Het draagt een boodschap uit die aansluit bij de Kerstgedachte. Kerstmis was voor het gezin Van Gogh een speciale tijd die bij voorkeur samen thuis werd doorgebracht. In die zin is het extra bijzonder dat dit betekenisvolle werk nu met de Kerstperiode terugkeert naar het huis in Zundert.  

Herkomst
Van Gogh heeft dit doek met zich meegedragen tot in het Brabantse Nuenen. Daar bleef het achter toen hij naar Antwerpen vertrok. Zijn moeder liet de boedel uit zijn atelier overbrengen naar Breda, waar die verloren raakte. De later teruggevonden werken uit de Hollandse periode werden op aanraden van Van Goghkenner Hendrik Bremmer verkocht via Kunsthandel Oldenzeel in Rotterdam. Daar werd dit schilderij verworven door de rijke verzamelaar en scheepsbouwer Jan Smit uit Alblasserdam. Zijn nazaten lieten het in 1970 veilen in Parijs. Toen verdween het weer in particulier bezit. Om die reden is dit werk nog maar zelden voor publiek te zien geweest.

Van Gogh in Brabant
Het Vincent van GoghHuis is gevestigd op de geboortegrond van de beroemde kunstenaar uit Zundert. Het museum maakt deel uit van Van Gogh Brabant. Daarin hebben vijf instellingen (Van Gogh Village in Nuenen, Vincents Tekenlokaal in Tilburg, de Van Goghkerk in Etten-Leur, het Vincent van GoghHuis in Zundert en Het Noordbrabants Museum in ‘s-Hertogenbosch) de krachten gebundeld om de culturele erfenis van Van Gogh in Brabant te behouden en te delen. Hierbij wordt samengewerkt binnen Van Gogh Europe, een internationaal samenwerkingsverband tussen diverse instellingen in Nederland, België en Frankrijk dat zich inzet voor het behoud en de collectieve promotie van Van Goghs erfgoed.